Hata Yapan Ergene Nasıl Davranmalı? Anne Babaların Bilmesi Gereken Her Şey

Hata yapan ergene nasıl davranmalı?

Hata yapan ergene önce sakin kalarak, ardından onu suçlamadan dinleyerek ve hatanın sonucunu birlikte ele alarak davranmak en etkili yoldur. Amaç ergeni cezalandırmak değil, hatadan bir şey öğrenmesini ve sorumluluk almasını sağlamaktır. Sert tepkiler çoğu zaman öğrenmeyi değil, saklamayı öğretir.

Görüşmelerimde anne ve babalardan sık duyduğum bir cümle var: "Ona o kadar güvenmiştim, nasıl böyle bir şey yapabildi?" Bu cümlede hem kırgınlık hem korku vardır. Ebeveyn, hatanın kendisinden çok, ergenin geleceği için endişelenir. Bu endişe çok anlaşılır. Ancak hata anındaki tepkiniz, ergenin bir dahaki sefere size gelip gelmeyeceğini belirler.

Bu yazıda hata yapan ergen ile nasıl konuşabileceğinizi, hangi tepkilerin işe yaradığını, hangilerinin ilişkiyi zedelediğini ve hangi durumlarda destek almanın iyi olacağını anlatıyorum. Ayrıca farklı hata türlerine göre nasıl yaklaşabileceğinizi gösteren bir tablo paylaşıyorum.

Ergenler neden riskli ve hatalı kararlar verir?

Ergenler riskli ve hatalı kararlar verir, çünkü beynin duygu ve ödülle ilgili bölgeleri hızla gelişirken planlama ve dürtü kontrolünden sorumlu bölgeler gelişimini daha geç tamamlar. Bu dengesizlik, gencin anlık heyecanı ve arkadaş onayını uzun vadeli sonuçlardan daha önemli görmesine yol açabilir.

Ayrıca ergenlik, bağımsızlık ve kimlik arayışının yoğunlaştığı bir dönemdir. Genç, kendi sınırlarını keşfetmek için kuralları sınar. Bu sınama bazen küçük, bazen daha büyük hatalara dönüşür. Amerikan Pediatri Akademisi (AAP), ergenliğin farklı evrelerinde gencin bağımsızlık, arkadaş ilişkileri ve risk alma eğilimlerinin değiştiğini vurgular.

Arkadaş ortamı da önemli bir etkendir. Pek çok genç, tek başınayken yapmayacağı bir şeyi arkadaşlarının yanında yapabilir. Bu durum gencin kötü niyetli olduğunu değil, ait olma ihtiyacının o anda ağır bastığını gösterir. Dolayısıyla hatayı anlamak için yalnızca davranışa değil, o anki bağlama da bakmak gerekir.

Bu bilgiler hatayı mazur göstermek için değil, anlamak için önemlidir. Genç yine de davranışının sorumluluğunu almalıdır. Ancak bu sorumluluğu, kendini değersiz hissetmeden alabildiğinde öğrenme gerçekleşir.

Hata yapan ergen için ilk tepki neden bu kadar önemlidir?

Hata yapan ergen için ilk tepki önemlidir, çünkü gencin bir dahaki sefere sorununu size anlatıp anlatmayacağını büyük ölçüde bu an belirler. Bağırma, aşağılama ya da ani cezalar gencin savunmaya geçmesine neden olur. Sakin bir ilk tepki ise konuşmanın kapısını açık tutar.

Ergen, hatasını fark ettiğinde çoğu zaman zaten utanç, korku ve suçluluk hisseder. Bu duygular, ebeveynin sert tepkisiyle birleştiğinde genç kendini köşeye sıkışmış hisseder. Böyle bir durumda ya öfkeyle karşılık verir ya da tamamen içine kapanır. İki durumda da hatadan bir şey öğrenmek zorlaşır.

Örneğin sınavdan düşük not aldığını saklayan 15 yaşında bir genç düşünelim. Ebeveyn bunu öğrendiğinde ilk tepkisi "Bana nasıl yalan söylersin, bundan sonra telefon yok" olursa genç, bir dahaki sefere notunu daha iyi saklamayı öğrenir. Öte yandan "Bunu bana söylemek zor gelmiş olmalı, konuşalım mı?" demek, gencin dürüstlüğe yönelmesini kolaylaştırır.

Hatayı öğrendiğiniz ilk anlarda ne yapmalısınız?

Hatayı öğrendiğiniz ilk anlarda önce güvenliği kontrol etmeli, kendi öfkenizi yatıştırmalı ve büyük kararları sonraya bırakmalısınız. Öfkeyle verilen kararlar çoğu zaman orantısız olur ve daha sonra geri almak zorlaşır. Kısa bir bekleme süresi, hem sizin hem de gencin sakinleşmesine fırsat verir.

İlk anlarda izleyebileceğiniz adımlar:

1. Gencin ve başkalarının güvende olup olmadığını kontrol edin.
2. Derin bir nefes alın ve sesinizi yükseltmemeye çalışın.
3. "Şu an çok üzgünüm, biraz sakinleşip konuşalım" diyerek zaman isteyin.
4. Eşinizle ya da güvendiğiniz bir yetişkinle durumu kısaca paylaşın.
5. Konuşma için sakin bir zaman ve yer belirleyin.
6. Konuşmada önce dinleyin, ardından duygularınızı ve beklentilerinizi paylaşın.
7. Sonucu birlikte belirleyin ve uygulayın.

Bu adımlar size yavaş gelebilir. Ancak hızlı ve öfkeli tepkiler genellikle sorunu çözmek yerine yeni sorunlar yaratır. Üstelik sakin bir tepki, gence duygularını nasıl yöneteceği konusunda güçlü bir örnek sunar. Genç, büyük bir hatanın bile konuşularak ele alınabileceğini görür.

Hangi tepkiler durumu kötüleştirir?

Durumu en çok kötüleştiren tepkiler; bağırmak, aşağılamak, eski hataları sıralamak, başkalarıyla kıyaslamak ve orantısız cezalar vermektir. Bu tepkiler gencin kendini değersiz hissetmesine yol açar. Değersiz hisseden bir genç ise sorumluluk almak yerine savunmaya geçer ya da isyan eder.

Kaçınmanız iyi olacak bazı tepkiler:

• "Sen zaten hiçbir şeyi doğru yapamıyorsun" gibi genelleyici cümleler.
• Hatayı akrabalara ya da arkadaşlara anlatmak.
• "Kuzenin senin yaşında böyle şeyler yapmıyordu" gibi kıyaslamalar.
• Haftalarca süren, hatayla ilişkisi olmayan cezalar.
• Gencin özel eşyalarını izinsiz karıştırmak ve bunu bir ceza yöntemi olarak kullanmak.
• Konuşmayı reddetmek ve günlerce sessiz kalmak.

Bu tepkilerin ortak noktası, odağı hatadan gencin kişiliğine kaydırmasıdır. Genç "yanlış bir şey yaptım" yerine "ben kötü bir insanım" düşüncesine kapılır. Bu düşünce, değişim için gereken motivasyonu azaltır. Dünya Sağlık Örgütü de ergenlik döneminde destekleyici aile ilişkilerinin ruh sağlığını koruyan önemli bir etken olduğunu vurgular.

Hata yapan ergen ile nasıl konuşmalısınız?

Hata yapan ergen ile konuşurken önce dinlemeli, sorularınızı suçlamak için değil anlamak için sormalı ve konuşmayı geleceğe yönelik bir planla bitirmelisiniz. Gencin kendi bakış açısını anlatmasına izin vermek, sorumluluk almasını kolaylaştırır. Ayrıca konuşmanın kısa ve odaklı olması önemlidir.

Konuşmada kullanabileceğiniz örnek cümleler:

• "Ne olduğunu senden duymak istiyorum."
• "O anda ne hissettin, ne düşündün?"
• "Bunun sonucunda neler oldu, kimler etkilendi?"
• "Bunu düzeltmek için neler yapabilirsin?"
• "Bir dahaki sefere benzer bir durumda ne yapmak istersin?"

Bu sorular gencin hatasını kendi gözünden görmesini sağlar. Öte yandan sorgu gibi art arda sorular sormak gencin savunmaya geçmesine neden olabilir. Bu yüzden her sorudan sonra cevabı gerçekten dinlemek ve sessizliğe alan bırakmak gerekir. Ergenle iletişimin temel ilkelerini ergen çocukla iletişim rehberinde daha ayrıntılı anlatıyorum.

Hata türlerine göre nasıl yaklaşmalı?

Hata türlerine göre yaklaşım, hatanın güvenliği ne kadar etkilediğine, tekrar edip etmediğine ve başkalarına zarar verip vermediğine göre değişir. Unutulan bir ödev ile riskli bir davranış aynı tepkiyi gerektirmez. Orantılı bir tepki, gencin hatanın ciddiyetini doğru değerlendirmesine yardım eder.

Aşağıdaki tablo, sık karşılaşılan hata türleri için genel bir yön sunuyor:

Bu tablo kesin kurallar değil, bir yol haritasıdır. Her ailenin değerleri ve koşulları farklıdır. Önemli olan, tepkinizin hatanın büyüklüğüyle orantılı olması ve gencin bu orantıyı anlayabilmesidir.

Sonuç belirlerken nelere dikkat etmeli?

Sonuç belirlerken hatayla doğrudan ilişkili, önceden konuşulmuş, kısa süreli ve gencin yeniden güven kazanmasına imkân veren bir yol seçmeye dikkat etmelisiniz. İyi bir sonuç cezalandırmak için değil, öğretmek için vardır. Genç, sonucu adil bulduğunda ondan daha çok şey öğrenir.

Sonuç belirlerken şu ölçütleri gözetebilirsiniz:

• Sonuç hatayla ilişkili olmalıdır; eve geç gelen gence bir sonraki çıkışta daha erken bir saat koymak gibi.
• Süre kısa ve net olmalıdır; "bir hafta" gibi belirsiz değil, "bu cumartesi" gibi somut.
• Genç sonucu belirlemeye katılabilir; bu, sorumluluk duygusunu artırır.
• Sonuç tamamlandığında konu kapanmalı ve sürekli hatırlatılmamalıdır.

Örneğin harçlığını arkadaşına borç verip geri alamayan ve bunu ailesinden saklayan bir genç düşünelim. Burada sonuç, gencin bir sonraki harçlığını planlarken bu kaybı hesaba katması ve aileyle bütçe konuşması olabilir. Böylece genç hem sorumluluk alır hem de para yönetimini öğrenir.

Yalan söyleyen ergene nasıl yaklaşmalı?

Yalan söyleyen ergene, yalanın arkasındaki korkuyu ya da ihtiyacı anlamaya çalışarak ve dürüstlüğü güvenli hâle getirerek yaklaşmak gerekir. Gençler çoğu zaman cezadan, hayal kırıklığı yaratmaktan ya da özel alanlarının ihlal edilmesinden korktukları için yalan söyler. Yalanın nedenini anlamak, onu azaltmanın ilk adımıdır.

Yalanı fark ettiğinizde gencin yalanını yüzüne vurmak yerine "Bana gerçeği söylemek zor gelmiş, neden olduğunu anlamak istiyorum" demek daha etkilidir. Ayrıca genç kendiliğinden doğruyu söylediğinde bunu takdir etmek önemlidir. "Bunu bana söylemen cesaret istedi, teşekkür ederim" cümlesi, dürüstlüğün ödüllendirildiğini gösterir. Böylece genç, doğruyu söylemenin yalan söylemekten daha güvenli olduğunu öğrenir.

Dijital dünyadaki hatalarda ne yapmalı?

Dijital dünyadaki hatalarda önce zararı sınırlamak, ardından gençle birlikte olayın nasıl geliştiğini konuşmak ve dijital kuralları yeniden gözden geçirmek gerekir. Uygunsuz bir paylaşım, tanımadığı biriyle yazışma ya da bir arkadaşını kıracak bir mesaj, gencin hayatında hızla büyüyebilir. Bu yüzden hızlı ama sakin davranmak önemlidir.

Dijital bir hatada izleyebileceğiniz adımlar:

• Paylaşım ya da mesaj zarar veriyorsa gençle birlikte kaldırın.
• Bir başkası etkilendiyse gencin özür dilemesine destek olun.
• Tehdit, şantaj ya da istismar içeren bir durum varsa kanıtları silmeden saklayın ve resmi yollara başvurun.
• Gizlilik ayarlarını ve kimlerle iletişim kurduğunu birlikte gözden geçirin.
• Telefonu tamamen yasaklamak yerine net ve ortak kurallar belirleyin.

Telefonu tamamen elinden almak kısa vadede güvenli görünse de genci arkadaş çevresinden koparır ve gizli hesaplar açmaya yönlendirebilir. Bunun yerine kuralları birlikte koymak ve gencin dijital dünyadaki deneyimleri hakkında konuşabileceği bir ortam yaratmak daha kalıcı sonuç verir. Ekran kullanımını dengelemek isterseniz ekran süresi hesaplama aracı bir başlangıç noktası sunar.

Hatadan sonra güven nasıl yeniden kurulur?

Hatadan sonra güven, gencin küçük ve ölçülebilir adımlarla sorumluluk göstermesine fırsat vererek ve bu adımları fark ederek yeniden kurulur. Güven bir anda kaybolabilir ama bir anda geri gelmez. Bu yüzden süreci aşamalı planlamak, hem gencin hem de ebeveynin hayal kırıklığı yaşamasını önler.

Güveni yeniden kurmak için kullanabileceğiniz bir yaklaşım:

1. Gençle birlikte güveni yeniden kazanmanın somut ölçütlerini belirleyin.
2. İlk aşamada küçük sorumluluklar verin; örneğin eve döndüğünde haber vermek.
3. Bu sorumlulukları yerine getirdiğinde bunu açıkça fark edin.
4. Zamanla özgürlük alanını adım adım genişletin.
5. Geri adım olursa süreci sıfırlamak yerine bir önceki aşamaya dönün.

Bu süreçte ebeveynin de tutarlı olması gerekir. Verilen sözleri tutmak, belirlenen ölçütlere sadık kalmak ve eski hatayı sürekli gündeme getirmemek önemlidir. Aksi takdirde genç, ne yaparsa yapsın güveni geri kazanamayacağını düşünür ve çabalamayı bırakır.

Anne ve baba kendi öfkesini nasıl yönetebilir?

Anne ve baba kendi öfkesini, öfkenin altındaki korkuyu fark ederek, tepki vermeden önce zaman tanıyarak ve gerektiğinde mola vererek yönetebilir. Ebeveynin öfkesi çoğu zaman gencin güvenliği ve geleceği için duyulan derin bir endişeden beslenir. Bu endişeyi fark etmek, öfkeyi daha yapıcı bir dile dönüştürmeyi kolaylaştırır.

Örneğin "Nasıl bu kadar sorumsuz olabilirsin" demek yerine "Başına bir şey gelecek diye çok korktum" demek, aynı duyguyu çok farklı bir biçimde ifade eder. İkinci cümle genci suçlamaz, ona ebeveyninin duygusunu gösterir. Üstelik bu cümle, gencin empati kurmasına da alan açar.

Öfkenizi yönetmekte zorlandığınızı hissediyorsanız bunu bir başarısızlık olarak görmeyin. Ergenlik dönemi pek çok ebeveyni zorlar. Bu dönemde kendi duygularınızı konuşabileceğiniz bir alan bulmak hem size hem de ilişkinize iyi gelir.

Hata yapan ergen arkadaş baskısıyla hareket ettiyse ne yapmalı?

Hata yapan ergen arkadaş baskısıyla hareket ettiyse, önce bu baskının ne kadar güçlü olabildiğini kabul etmek, ardından gençle "hayır" demenin yollarını birlikte düşünmek gerekir. Gençler için arkadaş grubuna ait olmak çok önemlidir. Bu yüzden grubun beklentisine karşı çıkmak, yetişkinlerin sandığından çok daha zordur.

Bu durumda gence "Neden arkadaşlarına uydun?" diye sormak yerine "O anda hayır demek nasıl hissettirirdi?" diye sormak daha verimlidir. Böylece genç, baskıyı fark etmeyi ve buna karşı hazırlıklı olmayı öğrenir. Ayrıca birlikte bazı hazır cümleler geliştirebilirsiniz:

• "Bu akşam olmaz, ailem beni bekliyor."
• "Ben bunu yapmak istemiyorum, siz bilirsiniz."
• "Annem konumumu takip ediyor, şimdi çıkmam lazım."

Son cümle özellikle önemlidir. Bazı aileler gençle bir "kurtarma kodu" belirler. Genç zor bir durumda kaldığında ebeveynine kısa bir mesaj atar ve ebeveyn onu soru sormadan alır. Bu yöntem, gencin yüzünü kaybetmeden zor bir durumdan çıkmasını sağlar. Üstelik ona, en zor anda bile ailesine başvurabileceğini gösterir.

Ergene hatasını telafi etme fırsatı nasıl verilir?

Ergene hatasını telafi etme fırsatı, zararı gidermesi için somut bir yol bulmasına ve bu yolu kendi çabasıyla yürümesine alan açarak verilir. Telafi, cezadan farklıdır. Ceza geçmişe odaklanırken telafi, ilişkiyi ve güveni onarmaya odaklanır. Genç bu sayede sorumluluğun utançla değil, eylemle alındığını öğrenir.

Örneğin bir arkadaşının eşyasına zarar veren genç, harçlığından bu zararı karşılayabilir ya da arkadaşıyla bizzat konuşarak özür dileyebilir. Kardeşini kıran bir genç, ona yardım etmek için zaman ayırabilir. Telafi yolunu belirlerken gencin önerisini almak, sürecin daha anlamlı olmasını sağlar.

Telafi tamamlandığında bunu açıkça fark etmek önemlidir. "Bunu düzeltmek için gerçekten çaba gösterdin, seninle gurur duyuyorum" demek, gencin hatadan sonra kendine olan saygısını korur. Benzer bir yaklaşımın küçük yaşlardaki karşılığını aynı yanlışı tekrar yapan çocuk yazısında anlatıyorum.

Eşler arasında ortak tutum neden önemlidir?

Eşler arasında ortak tutum önemlidir, çünkü genç farklı mesajlar aldığında kuralları ciddiye almakta zorlanır ve ebeveynler arasında boşluk arar. Bir ebeveynin sert, diğerinin tamamen hoşgörülü davranması, hatanın asıl konusunu gölgeler. Ortak bir tutum ise gence güvenli ve öngörülebilir bir çerçeve sunar.

Ortak tutum, her konuda aynı düşünmek anlamına gelmez. Eşler farklı fikirlere sahip olabilir. Ancak bu farklılıkları gencin önünde değil, kendi aralarında konuşmak gerekir. Örneğin hatayı öğrendiğinizde önce eşinizle kısa bir görüşme yapmak ve ardından gence birlikte yaklaşmak, tutarlı bir mesaj vermenizi sağlar.

Ayrı yaşayan ebeveynlerde de aynı ilke geçerlidir. İki evde farklı kurallar olabilir. Ancak ciddi hatalarda iki ebeveynin iletişim kurması ve temel konularda ortak bir tutum belirlemesi, gencin iki ev arasında sıkışmasını önler. Örneğin bir evde verilen bir sonucun diğer evde hemen kaldırılması, gencin hatanın ciddiyetini kavramasını zorlaştırır. Bu nedenle iki ebeveynin kısa bir telefon görüşmesiyle bile ortak bir karar alması, gence net ve tutarlı bir mesaj verir.

Hata yapan ergen kendini aşırı suçladığında ne yapmalı?

Hata yapan ergen kendini aşırı suçladığında, hatanın onun bütün değerini belirlemediğini hatırlatmak ve onu yalnız bırakmamak gerekir. Bazı gençler hatalarından sonra yoğun utanç ve değersizlik hisseder. Bu duygular gencin içine kapanmasına, uyku ve iştahının bozulmasına yol açabilir.

Bu durumda genci teselli etmek için hatayı küçümsemek gerekmez. "Hata yaptın, bu doğru. Ama bu seni kötü bir insan yapmaz. Birlikte düzeltebiliriz" demek, hem sorumluluğu hem de şefkati bir arada sunar. Ayrıca gencin sevdiği etkinliklere devam etmesini desteklemek, kendini toparlamasına yardım eder.

Hangi hatalar ciddi bir tehlike işareti olabilir?

Gencin ya da başkalarının güvenliğini tehlikeye atan, sık tekrarlayan ya da gencin genel ruh hâlindeki belirgin bir değişimle birlikte gelen hatalar ciddi bir tehlike işareti olabilir. Bu tür durumlarda yalnızca evde çözüm aramak yeterli olmayabilir. Bir uzmanla görüşmek, durumu daha geniş bir çerçevede değerlendirmeye yardımcı olur.

Dikkat etmeniz gereken işaretler:

• Alkol ya da madde kullanımına dair belirtiler.
• Kendine zarar verme işaretleri ya da umutsuzluk ifadeleri.
• Okuldan sık kaçma ya da derslerde ani ve belirgin düşüş.
• Arkadaş çevresinin aniden ve tamamen değişmesi.
• Saldırgan davranışların artması.
• Eve haber vermeden uzun süre dışarıda kalma.

Bu işaretler tek başına bir tanı anlamına gelmez. Ancak bir arada görüldüklerinde gencin zorlandığını ve desteğe ihtiyaç duyduğunu gösterebilir. Ergenlik döneminde sık görülen zorlukları ergenlik dönemi sorunları sayfasında daha ayrıntılı ele alıyorum.

Okulla ilgili hatalarda öğretmenle nasıl iş birliği yapılır?

Okulla ilgili hatalarda öğretmenle iş birliği, gencin önünde değil, ayrı bir görüşmede ve çözüm odaklı bir dille yapılmalıdır. Ödev ihmali, devamsızlık ya da sınıf içi bir sorun yaşandığında öğretmen önemli bir ortaktır. Ancak genç, ebeveyni ile öğretmeninin kendisine karşı birleştiğini hissetmemelidir.

Öğretmenle görüşmeden önce gence bu görüşmeyi yapacağınızı söylemek ve ondan görüşünü almak iyi bir başlangıçtır. Örneğin "Öğretmeninle konuşmayı düşünüyorum, sence neyi bilmesi önemli?" diye sormak, gencin sürece katılmasını sağlar. Ayrıca görüşmeden sonra konuşulanları gençle paylaşmak, güveni korur.

Bazı durumlarda gencin okulla ilgili hataları daha geniş bir zorluğun işareti olabilir. Dikkat sorunları, öğrenme güçlükleri ya da akran ilişkilerindeki sorunlar akademik hatalara yol açabilir. Bu durumda okul rehberlik servisi ile iş birliği yapmak da faydalı olur.

Eve geç gelen gence nasıl yaklaşmalı?

Eve geç gelen gence, önce güvenliğini önemsediğinizi göstererek ve ardından saat ile haber verme kurallarını birlikte netleştirerek yaklaşmak gerekir. Bu durum, ergenlik döneminde en sık yaşanan kural ihlallerinden biridir. Çoğu zaman bir isyan değil, arkadaş ortamında zamanın nasıl geçtiğini fark etmemenin sonucudur.

Genç eve geldiğinde ilk tepkiniz rahatlamanızı göstermek olabilir: "Seni merak ettim, iyi olmana sevindim." Kuralı ve sonucunu ise ertesi gün, herkes dinlenmişken konuşmak daha verimlidir. Bu konuyu ayrıntılı ele aldığım eve geç gelen ergen gence nasıl davranmalıyız yazısı bu konuda daha fazla öneri sunuyor.

Hata yapan ergen için ne zaman destek almalı?

Hata yapan ergen için destek almanın zamanı; hataların sıklaşması, güvenliği tehlikeye atması, gencin ruh hâlinde belirgin değişiklikler görülmesi ya da aile içi iletişimin tamamen kopmasıdır. Bu durumlar, ailenin tek başına çözmekte zorlandığı bir döngünün işareti olabilir. Bir uzmanla konuşmak bu döngüyü fark etmeyi kolaylaştırır.

Görüşmelerde hem gencin kendi bakış açısını hem de ailenin yaşadığı zorlukları ele alıyoruz. Gencin kendini güvende hissettiği bir ortamda konuşması, ebeveynlerin de yeni iletişim yolları denemesi bu sürecin önemli parçalarıdır. Çocuk ve ergen psikolojik danışmanlığı sayfasında gençlerle yürüttüğüm çalışmayı, ebeveyn danışmanlığı sayfasında ise ailelerle yaptığım görüşmeleri anlatıyorum.

Hatalar ergenin büyümesine nasıl katkı sağlar?

Hatalar, güvenli bir ortamda ele alındığında ergenin sorumluluk, empati ve karar verme becerilerini geliştirmesine katkı sağlar. Hiç hata yapmayan bir genç, aslında hiç risk almayan ve kendi sınırlarını keşfetmeyen bir genç olabilir. Hatalar, yetişkinliğe giden yolun doğal basamaklarıdır.

Önemli olan, hatanın ardından neler olduğudur. Genç hatasını konuşabildiği, sonucunu üstlenebildiği ve yeniden güven kazanabildiği bir ailede büyüdüğünde, ileride karşılaşacağı zorluklarla da daha sağlıklı baş eder. Ayrıca hata yaptığında ebeveynine başvurabileceğini bilmek, ona hayat boyu sürecek bir güven duygusu verir.

Kısacası hata yapan ergene yaklaşımınız, yalnızca o anki sorunu değil, gencinizle ilişkinizin geleceğini de şekillendirir. Sakin, tutarlı ve şefkatli bir tutum, hem hatadan öğrenmeyi hem de aranızdaki bağı güçlendirir. Bu süreçte bir uzmanla konuşmak isterseniz online randevu sayfasından görüşme talebi oluşturabilirsiniz.

Burak Uysal Psikolog

Maltepe Üniversitesi Psikoloji Bölümü mezunu. Serdivan'daki ofisinde çocuklar, ergenler, ebeveynler, yetişkinler ve çiftlerle psikolojik danışmanlık görüşmeleri yürütür.

Yayın: 10 Ekim 2025 Son güncelleme: 15 Ekim 2026 İçerik editörü: destek@burakuysal.org Hakkında daha fazla

Acil bir durumdaysanız kendinize ya da bir başkasına zarar verme düşünceniz varsa hemen 112'yi arayın veya en yakın acil servise başvurun. Bu sayfa bilgilendirme amaçlıdır, tanı ve tedavi yerine geçmez.

Benzer yazılar

Eşimin Ailesi Evliliğimize Karışıyor: Sınır Koymanın Yolları

Eşimin ailesi evliliğimize karışıyor diyorsanız: nedenler, eşinizle ortak tutum, sınır koyma cümleleri ve şiddet ya da baskıda başvurulacak…

15 Ekim 2026 · 17 dk okuma

Ergen Çocuğum Sevgili Yaptı: Anne Babalar Nasıl Davranmalı?

Ergen çocuğum sevgili yaptı diyen anne babalara ilk tepki, yaşa uygun sınırlar, dijital güvenlik ve yaş farkı ya da istismar şüphesinde…

15 Ekim 2026 · 17 dk okuma

Evlenmeden Önce Konuşulması Gerekenler: Çiftler İçin Rehber

Evlenmeden önce konuşulması gerekenler: para, çocuk, aileler, iş bölümü, inanç ve tartışma tarzı. Soru listesi, kavgasız konuşma adımları…

15 Ekim 2026 · 17 dk okuma